Cezaevi Görüş: Açık ve Kapalı Görüş, Ziyaretçi Belgeleri, Telefon ve Mektup Hakkı

Son mevzuat kontrolü: 28 Eylül 2026Hazırlayan: Av. Gülşah MutluDayanak: mevzuat.gov.tr ve Resmî Gazete

Bir yakınınız ceza infaz kurumuna girdiğinde ilk merak edilen konulardan biri, cezaevi görüş için kimin, ne zaman ve hangi belgeyle gidebileceğidir. Kanun bu soruyu 5275 sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanunda, ayrıntıyı ise Adalet Bakanlığının ziyaret yönetmeliğinde düzenler. Görüşün biçimi, süresi ve kısıtlanma ihtimali hükümlü ile tutuklu arasında da farklılaşabilir.

Aşağıda ziyaretçi kimliğinden açık ve kapalı görüş farkına, telefon ve mektup haklarından kısıtlamaya karşı başvuru yollarına kadar adım adım gidiyoruz. Tutuklunun yakınlarının bilgilendirilmesi ve avukat hakkı gibi konular ayrı bir yazının işidir; burada yalnızca görüşmeyle ilgili kısmı ele alıyoruz.

Cezaevi görüşü kimlerle ve ne sıklıkla yapılabilir?

Kanuna göre hükümlü, belgelendirilmesi koşuluyla eşi, üçüncü dereceye kadar kan ve kayın hısımları ile vasisi veya kayyımı tarafından haftada bir kez ziyaret edilebilir. Bunlara ek olarak hükümlü, kuruma kabulünde ad ve adreslerini bildirdiği en fazla üç kişiyle de görüşebilir; bu kişiler zorunlu haller dışında değiştirilemez (5275 m.83/1). Görüş çalışma saatleri içinde yapılır ve süresi yarım saatten az, bir buçuk saatten fazla olamaz. Çocuk hükümlülerde süre bir ile üç saat arasındadır.

Bu listenin dışındaki kişiler görüşme yapamaz mı? Yapabilir, ancak Cumhuriyet Başsavcılığının yazılı izni gerekir (5275 m.83/2). Ziyaret yönetmeliği de makul bir sebep bulunması hâlinde belirlenen gün ve saat dışındaki ziyaretlere ve sayılanlar dışındaki kişilerin ziyaretine Başsavcılığın izin verebileceğini öngörür; bu hüküm ağırlaştırılmış müebbet hapis cezasına hükümlüler için uygulanmaz.

Ankara’daki kurumlarda bu izin ilgili Cumhuriyet Başsavcılığından alınır. Ziyaret günleri, saatleri ve bir kişinin görüşebileceği ziyaretçi sayısı ise kurumun fiziki yapısı ve kapasitesine göre kurumca belirlenir (Yönetmelik m.10). Bu nedenle genel kurallar aynı olsa da günlük uygulama kurumdan kuruma değişebilir.

Açık görüş ile kapalı görüş arasındaki fark nedir?

Yönetmelik iki biçimi şöyle tanımlar. Kapalı görüşte hükümlü veya tutuklu ile ziyaretçi arasında her türlü maddi temas önlenir, konuşmalar görevli tarafından işitilebilecek biçimde izlenir ve görüş kurumun bu iş için ayırdığı özel bölümde yapılır (m.7). Açık görüşte ise maddi temasa imkân verilir; konuşmalar yine görevli tarafından işitilebilir ve görüş izlenir (m.13).

Hangi haftada hangi biçimde görüş yapılacağını kurum idaresi belirler. Yönetmeliğe göre kurum idaresinin uygun göreceği bir hafta açık görüş, ayın diğer haftaları kapalı görüş olacak şekilde hükümlü ve tutuklular yakınlarıyla haftada bir kez görüşebilir (m.5/d). Dinî bayramlar ve milli günler gibi Bakanlıkça uygun görülen özel günlerde ayrıca açık görüş yaptırılır; bu görüş aynı haftaki kapalı görüşle çakışırsa açık görüş tercih edilir (m.5/g, m.15).

İyi hâlli hükümlülere ödül olarak kapalı yerine açık ziyaret yaptırılabilir, haftalık ziyaret süresi iki saate kadar uzatılabilir ve haftalık telefon süresi veya sayısı iki katına kadar artırılabilir (5275 m.51/3).

Cezaevi görüşüne gitmeden önce hangi belgeler ve hazırlıklar gerekir?

Ziyaret günü yaşanan sorunların çoğu kimlik ve akrabalık belgesiyle ilgilidir. Kan ve kayın hısımları akrabalık durumunu ve T.C. kimlik numarasını beyan eder, nüfus cüzdanı aslını ziyaret süresince görevlilere teslim eder. Beyanın doğruluğu Kimlik Paylaşım Sistemi üzerinden elektronik ortamda teyit edilir; teyit edilemezse akrabalık, nüfus idaresi veya konsolosluk belgesiyle ispatlanır (Yönetmelik m.34).

1. Ziyaret gününü öğrenin. Kurumun belirlediği gün, saat ve ziyaretçi sayısını kurumdan veya duyurularından kontrol edin.
2. Kimliğinizi ve akrabalığınızı hazırlayın. T.C. kimlik numaranız ve nüfus cüzdanınız yanınızda olsun; elektronik teyit olmazsa resmî belge gerekir.
3. Üç kişilik listeyi bildirin. Hısımlık dışındaki ziyaretçiler için hükümlünün kurumda bildirdiği isimler esas alınır.
4. Yasak eşyayı bırakın. İletişim araçları, silah ve kurum güvenliğini bozabilecek eşya kuruma sokulamaz; görüş sırasında para, kıymetli evrak ve eşya verilemez (Yönetmelik m.5/i).
5. Aramaya hazır olun. Girişte duyarlı kapıdan geçilir; kimliğiniz alınır ve numaralı giriş kartı verilir (m.6, m.37).
6. Görüş dilini bilin. Görüşme esas olarak Türkçe yapılır; taraflardan biri Türkçe bilmiyorsa başka dilde konuşmaya izin verilir ve konuşma kayda alınır (m.41).

Tutuklu ile hükümlü için görüş kuralları aynı mı?

Temel görüş düzeni aynıdır. Kanun, hükümlülere ilişkin ziyaret hükümlerinin tutukluluk hâliyle uzlaşan kısımlarının tutuklular hakkında da uygulanacağını söyler (5275 m.116/1); yönetmelik de hükümlü ve tutukluları birlikte kapsar. Fark, tutuklu için ziyaret serbestliğine yargı makamının müdahale edebilmesidir.

Soruşturma evresinde Cumhuriyet savcısı, kovuşturma evresinde hâkim veya mahkeme, soruşturmanın veya davanın selameti bakımından tutuklunun ziyaretçi kabulünü yasaklayabilir ya da kısıtlayabilir (5275 m.114/2). Tutuklunun yazılı haberleşmesi ve telefon görüşmeleri de aynı makamlarca kısıtlanabilir (m.114/3). Tutuklu için kısıtlama kararı çıkmışsa görüş talebini bu karar belirler. Tutuklama kararının kendisi ve itiraz yolları için tutuklama hangi hallerde olur yazısına bakılabilir.

Avukat görüşmesi ise bu rejimin dışındadır. Tutuklunun müdafiiyle haberleşmesine ve temasına engel olunamaz, kısıtlama konulamaz (5275 m.114/5). Müdafi vekâletname aranmaksızın her zaman ve konuşulanları başkalarının duyamayacağı bir ortamda görüşebilir (CMK 154/1). Müdafi talebinin hangi aşamada yapılabileceği için ceza hukuku ve ceza muhakemesi sayfasına bakılabilir.

Cezaevinde telefon hakkı nasıl işler?

Kapalı kurumlardaki hükümlüler, yönetmelikte belirlenen esaslara göre idarenin kontrolündeki ücretli telefonlardan görüşme yapabilir. Görüşme idarece dinlenir ve kayıt altına alınır. Bu hak, tehlikeli hâlde bulunan ve örgüt mensubu hükümlüler bakımından kısıtlanabilir (5275 m.66/1). Açık kurumlarda ve çocuk eğitimevlerinde hükümlüler ücretli telefonlarla serbestçe görüşebilir (m.66/2).

Altsoy, üstsoy, eş ve kardeşin ölümü, ağır hastalığı veya doğal afet hâllerinde hükümlü, kurumun telefon ve faks cihazından derhâl yararlandırılır; görüşmeler tutanakla belgelenir (m.66/3). Cezaevi yönetmeliğinin 28.03.2020 tarihli metninde telefon, eş ve dördüncü dereceye kadar kan ve kayın hısımları ile vasi için öngörülür; haftada bir kez ve on dakikayı geçmeyecek süreyle yapılır, görüntülü görüşme altyapısı bulunan kurumlarda süre otuz dakikadır (Yönetmelik m.74).

Hükümlüler cep telefonu veya benzeri iletişim araçlarını kurum içinde bulunduramaz ve kullanamaz (5275 m.66/4). Tutuklular için de kanun telefonla görüşme hakkına ilişkin hükümlerin uygulanabileceğini söyler; ancak yukarıdaki makam kısıtlaması tutuklularda ayrıca geçerlidir.

Cezaevine mektup ve e-mektup nasıl gönderilir?

Hükümlü, kendisine gönderilen mektup, faks ve telgrafları alma ve ücreti kendisince karşılanmak koşuluyla gönderme hakkına sahiptir. Teknik altyapının bulunduğu kurumlarda usul ve esasları Adalet Bakanlığınca belirlenerek elektronik yöntemlerle de mektup alıp gönderebilir (5275 m.68/1). Mektuplar, mektup okuma komisyonu bulunan kurumlarda bu komisyonca, bulunmayan kurumlarda kurumun en üst amirince denetlenir (m.68/2).

Kurumun asayiş ve güvenliğini tehlikeye düşüren, tehdit veya hakaret içeren ya da yalan ve yanlış bilgi yayan içeriklerin bulunduğu mektuplar hükümlüye verilmez, hükümlü yazmışsa gönderilmez (m.68/3). Hükümlünün resmî makamlara veya avukatına gönderdiği mektuplar ise denetime tâbi değildir (m.68/4).

Cezaevi görüşü kısıtlanırsa ne yapılabilir?

Görüşme hakkı bazı hâllerde sınırlandırılabilir. Kurumun güvenliği için alınan tedbirlere aykırı davranan özel kişilerin görüşme hakları, kurumun en üst amirince bir aydan bir yıla kadar kısıtlanabilir; avukatlar bakımından mevzuatın savunma hakkına ilişkin hükümleri saklıdır (5275 m.86/8). Disiplin cezası olarak ziyaretçi kabulünden yoksun bırakma uygulanan hükümlünün de resmî makamlar, avukatı ve kanunî temsilcisiyle görüşmesi engellenemez (Yönetmelik m.5/a).

Disiplin cezalarına ve tedbirlerine karşı şikâyet ve itiraz durumunda 4675 sayılı İnfaz Hâkimliği Kanunu hükümleri uygulanır (5275 m.52/1). Başvuru ve süre, işlemin niteliğine göre değişir; bu nedenle işlem tebliğ edildiğinde belgedeki süreyi ve başvuru merciini not etmek gerekir. Cezanın infazına ilişkin diğer sorular için infaz hukuku sayfamızdan, hapis cezasının türleri için hapis cezaları yazısından yararlanabilirsiniz.

Cezaevi Görüş Hakkında Merak Edilenler

Yazıyı hazırlayan

Av. Gülşah Mutlu

Ankara Barosuna kayıtlı avukat (sicil 16495), Çankaya Üniversitesi Hukuk Fakültesi 2002 mezunu. Ceza hukuku ve ceza muhakemesi alanında; soruşturma, kovuşturma ve kanun yolu aşamalarında müdafilik ve vekillik yapmaktadır.

Bu yazı genel bilgi vermek amacıyla hazırlanmıştır; somut bir dosya için tarihler, belgeler ve yürürlükteki mevzuat birlikte incelenmelidir.