Yargıtay 2026: Arama Kararı Olmadan Araçta Bulunan Uyuşturucu Delil Olur mu?

Son kontrol: 28 Eylül 2026Hazırlayan: Av. Gülşah MutluKaynak: Yargıtay Karar Arama ve mevzuat.gov.tr

Uyuşturucu araç araması yargıtay kararı arayanların sorduğu soru aslında tek cümleye sığar: Kolluk arama kararı olmadan aracın içindeki kapalı bir torbayı açarsa, orada bulunan madde mahkûmiyete dayanak olabilir mi? Yargıtay Ceza Genel Kurulu, 7 Ocak 2026’da açıkladığı kararında bu soruya “hayır” dedi ve 405 gram sentetik uyuşturucuyu delil dışında bıraktı.

Kararı ilginç kılan ikinci bir yön daha var. Genel Kurul, delil dışı kalan maddeyi hesaptan çıkardıktan sonra sanığın cebinden kendi eliyle çıkarıp verdiği küçük miktara bakarak eylemi yine ticaret saydı. Yani hukuka aykırı arama tespiti, sanık açısından her şeyi değiştirmedi. Aşağıda olayı, mahkemelerin yaklaşımını ve Genel Kurulun gerekçesini sırayla anlatıyoruz.

Olay: uygulama noktasında durdurulan taksi

Kararda anlatılan olay 25 Ağustos 2020 gecesi İstanbul Gaziosmanpaşa’da geçiyor. Kolluk bir köprü altında uygulama noktası kurmuş. Gece saat 01.30 sıralarında gelen ticari taksi durduruluyor. Sanık aracın sağ ön koltuğunda oturuyor. Sürücü ve sanık, kimlik kontrolü ve üst yoklaması için araçtan indiriliyor.

Sürücünün üzerinde bir şey çıkmıyor. Sanığın pantolon cebinde ise bir kabarıklık fark ediliyor. Görevliler bunun ne olduğunu sorunca sanık cebinden bir poşet çıkarıp teslim ediyor. Kriminal rapora göre poşette net 3,5 gram sentetik kannabinoid ve iki paket hâlinde toplam net 0,4 gram metamfetamin var.

Ardından görevliler aracı arıyor. Sağ ön koltuğun önündeki paspasın üzerinde duran beyaz bez torbanın içinde, şeffaf poşete konmuş ve kâğıda sarılmış net 405 gram sentetik kannabinoid bulunuyor. Genel Kurulun tespitine göre dosyada ne yazılı arama emri ne adli arama kararı ne de önleme araması kararı var.

Sanık, uyuşturucu kullandığını, maddeyi kendi kullanımı için satın aldığını, ticaret yapmadığını savunuyor. Taksi şoförü ise sanığı tanımadığını, poşetin içeriğini bilmediğini anlatıyor. Sanık hakkında uyuşturucu madde ticareti yapma suçundan dava açılıyor.

İlk derece mahkemesi, istinaf ve Özel Daire ne karar verdi?

İstanbul 10. Ağır Ceza Mahkemesi 08.12.2020 tarihinde sanığı TCK 188/3 ve 188/4-a uyarınca 18 yıl hapis ve 60.000 TL adli para cezasına mahkûm etti. İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 28. Ceza Dairesi, 03.02.2021 tarihinde istinaf başvurusunu düzelterek esastan reddetti.

Temyiz incelemesini yapan Yargıtay 10. Ceza Dairesi, 16.02.2023 tarihinde oy çokluğuyla temyiz istemini esastan reddetti. Dairenin bir üyesi karşı oy yazdı. Karşı oya göre dışarıdan içi görünmeyen bir bez torbanın açılması ancak adli arama kararıyla mümkündü. Sanığın cebindeki maddeyi teslim etmesiyle birlikte adli soruşturma başlamıştı; bu andan sonra CMK 116-119’daki kurallar uygulanmalıydı.

Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı bu karşı oydaki gerekçelerle itiraz etti. Özel Daire itirazı yerinde görmeyince dosya Ceza Genel Kuruluna gitti.

Uyuşturucu araç araması yargıtay kararı: Genel Kurul neden hukuka aykırılık gördü?

Genel Kurul önce iki işlemi birbirinden ayırdı. Kolluğun durdurduğu kişiye yaptığı kaba üst yoklaması, kararda CMK 90/4’teki tedbirlerin ve kararda anılan polis mevzuatındaki durdurma yetkisinin bir parçası sayıldı. Bu işlem bir koruma tedbiri olarak arama değildir. Amacı bilinmeyen bir suçun delilini bulmak değil, kişinin kaçmasını veya zarar vermesini önlemektir.

Bu nedenle sanığın, üst yoklaması sırasında cebinden çıkarıp kendiliğinden verdiği 3,5 gram ve 0,4 gramlık maddeler için sorun görülmedi. Genel Kurul bu teslimi CMK 123/1 kapsamında bir muhafaza altına alma olarak değerlendirdi. Henüz CMK 116 anlamında bir arama yapılmadığı için bu işlemde hukuka aykırılık yoktu.

Torba ise başka bir durumdu. Genel Kurula göre sanık cebindeki maddeyi teslim ettiği anda soruşturma başlamıştı. Bundan sonra delil elde etmek için aracın içinde yapılan işlem, artık bir güvenlik tedbiri değil adli aramaydı:

“…içinde net 405 gram uyuşturucu madde ele geçirilen bez torbanın da aranması işleminin; … adli arama niteliğinde olduğu ve CMK’nın 119. maddesi gereğince yetkili mercilerden alınmış bir arama kararı ya da emri olmadan icra edilemeyeceğinin kabulü gerekir.”

Kararda dikkat çeken bir başka ayrım da rıza meselesi. Genel Kurul, açıkta duran ya da gözle görülen eşya ile gizli tutulan eşyayı farklı değerlendirdi. Gözle görülmeyen bir şeyin kolluğun ısrarı üzerine “rızaen” teslim edilmesi, kural olarak arama ve el koyma kararı alınması zorunluluğunu ortadan kaldırmaz. Aksi hâlde özel hayatın gizliliği ve mülkiyet hakkına ilişkin güvencelerin anlamsızlaşacağı vurgulandı.

Sonuçta 405 gram sentetik kannabinoid, Anayasa’nın 38. maddesi ile CMK 206/2-a, 217/2 ve 230/1-b uyarınca hükme esas alınamayacak delil sayıldı. Bu sonuca beş üye katılmadı. Onlara göre araçtaki arama hukuka uygundu.

Delil dışı kalan 405 gramdan sonra ticaret nasıl kabul edildi?

Burada karar sanık lehine tek yönlü bir sonuç doğurmadı. Genel Kurul ikinci soruya geçti: Geriye kalan 3,5 gram sentetik madde ve 0,4 gram metamfetamin, kullanmak için bulundurma mı yoksa ticaret mi?

Kurul, eski tarihli kendi kararlarına ve öğretiye dayanarak bulundurma amacını belirlerken bakılacak ölçütleri saydı: maddeyi başkasına satma veya verme yönünde bir davranış olup olmadığı, maddenin nerede ve nasıl bulundurulduğu, çeşidi ve miktarı, kullanıcılığın tıbbi raporla tespiti ve sanığın ekonomik ve sosyal durumu. Şüphe yenilemiyorsa bulundurmanın kullanma amacına yönelik olduğu kabul edilmelidir.

Somut olayda Kurul, sanığın üzerinde farklı etkiye sahip iki ayrı maddenin bulunmasını, sabit geliri olmayan sanığın borç parayla şehir dışından gelip 5.000 TL’lik madde aldığını söylemesini ve savunmalarındaki çelişkiyi birlikte değerlendirdi. Metamfetamini memleketinden getirdiğini, sentetik maddeyi ise İstanbul’da aldığını söyleyen sanığın maddeleri kullanma dışında bir amaçla bulundurduğu sonucuna vardı. Bu yönden itiraz oy birliğiyle reddedildi.

Karar hangi kanun hükümlerine dayanıyor?

Kararın dayandığı hükümleri Ceza Muhakemesi Kanunu ve Türk Ceza Kanunu’nun güncel metinlerinden kontrol ettik:

• CMK 116/1: Yakalama veya delil elde etme konusunda makul şüphe varsa şüphelinin üstü, eşyası, konutu, işyeri veya ona ait diğer yerler aranabilir.
• CMK 119/1: Arama; hâkim kararıyla, gecikmesinde sakınca varsa savcının, savcıya ulaşılamıyorsa kolluk amirinin yazılı emriyle yapılır. Konut, işyeri ve kamuya açık olmayan kapalı alanlarda kolluk amirinin emri yetmez.
• CMK 123: İspat aracı olabilecek eşya muhafaza altına alınır; rızayla teslim edilmeyen eşyaya el konulabilir.
• CMK 127/3: Hâkim kararı olmadan yapılan el koyma 24 saat içinde hâkim onayına sunulur; hâkim 48 saat içinde karar vermezse el koyma kendiliğinden kalkar.
• CMK 206/2-a ve 217/2: Kanuna aykırı elde edilen delil reddedilir; suç ancak hukuka uygun delille ispat edilebilir.
• TCK 188/3 ve 188/4-a: Ülke içinde satma, bulundurma gibi fiillerin cezası on yıldan az olmamak üzere hapistir. Madde sentetik kannabinoid veya amfetamin türevi gibi listelenen maddelerdense ceza yarı oranında artırılır.

Kararın okur için anlamı: araç durdurulduğunda nelere dikkat edilmeli?

Kararın uygulamaya dönük ilk mesajı açık: Üst yoklaması ile arama aynı şey değil. Kolluk sizi durdurup elbisenizin üzerinden yoklayabilir. Ama aracın torpidosunu, bagajdaki çantayı veya paspasın üzerindeki kapalı bir torbayı açıp delil aramak, kararda belirtildiği gibi adli arama niteliği taşır.

İkinci mesaj daha az konuşuluyor: Hukuka aykırı aramayla bulunan madde dosyadan çıksa bile, kalan deliller ticaret için yeterli görülebilir. Bu kararda cebinden 4 gramdan az madde çıkan sanık yine ticaretten sorumlu tutuldu. Bu nedenle savunmada yalnızca aramanın usulsüzlüğüne yaslanmak yetmeyebilir; suç vasfına ilişkin ölçütlerin de ayrıca tartışılması gerekir. Suç vasfı konusundaki genel bilgiler için uyuşturucu ticareti cezasına ilişkin yazımıza bakabilirsiniz.

Karşılaştırma için Yargıtay 8. Ceza Dairesinin 2025/1862 E., 2026/9459 K. sayılı ve 30.06.2026 tarihli kararına bakılabilir. O dosyada araç sulh ceza hâkimliğinin önleme kararına dayanılarak durdurulmuş, şüpheli davranışlar üzerine Cumhuriyet savcısından arama kararı alınmış ve aracın kaput bölümündeki madde bu karara dayanılarak bulunmuştu. Daire aramayı sorunlu bulmadı; ancak ele geçen miktar kişisel kullanım sınırında kaldığı için ticaretten kurulan hükmü bozdu.

Durdurma sonrası ifade sürecinde hakların neler olduğu emniyette ifade vermek başlıklı yazıda, gözaltı süreleri ise yakalama ve gözaltı yazısında ayrıntılı anlatılıyor. Soruşturmadan duruşmaya kadar genel çerçeve için uyuşturucu suçları sayfasına da göz atılabilir.

1. Durdurma ve kimlik kontrolü. Kolluk kimlik sorabilir ve elbise üzerinden yoklama yapabilir. Bu aşamada arama kararı gerekmez.
2. Şüphe doğarsa savcıya bildirim. Bir suç izlenimi ortaya çıkınca kolluk olayı Cumhuriyet savcısına bildirmek ve talimatına göre hareket etmek zorundadır.
3. Arama için karar veya yazılı emir. Aracın kapalı bölümleri veya çanta gibi eşya aranacaksa CMK 119’daki karar ya da yazılı emir alınmalıdır.
4. Tutanak ve karar dosyada olmalı. Arama tutanağında işlemi yapanların kimliği yazılır. Dosyada karar veya emir yoksa bu husus savunmada ilk incelenecek konulardan biridir.
5. Delilin tartışılması. Mahkeme, hukuka aykırı elde edilen delili gerekçede ayrıca ve açıkça göstermek zorundadır (CMK 230/1-b).

Uyuşturucu araç araması yargıtay kararı hakkında sorular

Yazıyı hazırlayan

Av. Gülşah Mutlu

Ankara Barosuna kayıtlı avukat (sicil 16495), Çankaya Üniversitesi Hukuk Fakültesi 2002 mezunu. Ceza hukuku ve ceza muhakemesi alanında; soruşturma, kovuşturma ve kanun yolu aşamalarında müdafilik ve vekillik yapmaktadır.

Yargıtay kararları somut olayın özelliklerine göre verilir; benzer görünen bir dosyada farklı sonuç çıkabilir. Karar metni Yargıtay Karar Arama sisteminden alınmıştır.

Bu yazı genel bilgi vermek amacıyla hazırlanmıştır; somut bir dosya için tarihler, belgeler ve yürürlükteki mevzuat birlikte incelenmelidir.